Δευτέρα, 3 Σεπτεμβρίου 2018

Όταν ο Κάιν σκότωσε τον Άβελ

Καλησπέρα, καλησπέρα και καλό Σεπτέμβρη, που εγκαινιάστηκε με βροχές, δροσιές και βοριαδάκια και ήταν το καλύτερό μου. Λατρεύω το φθινόπωρο, και τον χειμώνα, και την άνοιξη. Βασικά, λατρεύω όλες τις εποχές του χρόνου πλην του καλοκαιριού ..κι ας είμαι γεννημένη μέσα στο κατακαλόκαιρο. Κι ας τρελαίνομαι για τα φρούτα του Αυγούστου, πόσο μάλλον τα δικά μας που, χάρη στον άνδρα μου, έδωσαν ρεσιτάλ παραγωγής σε ποιότητα και ποσότητα φέτος. Η Εύα του Αυγούστου μπήκε αισίως στο δεύτερο μισό του αιώνα της, που δεν έχει λίγες μέρες που εγκαινιάστηκε. Στρογγυλό 50άρι, παιδιά. Λίγο οδυνηρό στην αρχή σαν αριθμός, αλλά όσο το συνειδητοποιώ νομίζω ότι μου αρέσει. Μου αρέσει πολύ! Έτσι, που μεγαλώνω και γίνομαι η πραγματικότητα όλων αυτών που ονειρευόμουν και σχεδίαζα, να βλέπεις τους στόχους σου σαν άτομο, σαν οικογένεια να εκπληρώνονται, να κλείνεις κύκλους και να προχωράς παρακάτω μαζί με όλους εκείνους που ξέρεις και αγαπάς να κάνουν τις δικές τους παράλληλες διαδρομές και όλοι μαζί να προχωράμε παρακάτω..

Ωραία πράγματα.

Πάμε όμως στα δικά μας.


Γένεση, Κεφάλαιο 4


Σε αυτή την ανάρτηση θα μιλήσω λίγο για το επόμενο κεφάλαιο του βιβλίου Γένεση της Αγίας Γραφής. Είναι το κεφάλαιο 4 και αναφέρεται στον Κάιν και τον Άβελ και το πώς ο πρώτος σκότωσε τον δεύτερο. Η πρώτη δολοφονία της Αγίας Γραφής, η πρώτη αδελφοκτονία και η συνέχεια της πτώσης του ανθρώπινου είδους που θα συντελείται από εδώ και στο εξής χωρίς φρένο και χωρίς σταματημό, πλην εξαιρέσεων που θα βλέπουμε εδώ κι εκεί, από ανθρώπους της Αγίας Γραφής ως φωτεινό παράδειγμα του τι μπορεί να πετύχει ο άνθρωπος όταν ακολουθεί τις εντολές του Θεού.

Έχει προηγηθεί, όπως έχουμε πει, ο διωγμός του Αδάμ και της Εύας από τον Παράδεισο και τώρα βρισκόμαστε με τους πρωτόπλαστους έξω από την αγκαλιά του Θεού, μόνοι και αποκομμένοι από την ασφάλεια, την αγάπη και την προστασία που συνειδητοποιούν πως έχουν χάσει. Το γιατί ο Θεός στέκεται τόσο αυστηρά απέναντι στο ζευγάρι, χωρίς να δείχνει -φαινομενικά- τη συμπόνοια και τη συγχώρεση, ώστε να τους φέρει πίσω στον αγαπημένο Κήπο, είναι κάτι που ξενίζει ίσως αρκετό κόσμο. Καλά, ο Θεός δεν είναι Θεός της Αγάπης; Γιατί τους έδιωξε τιμωρώντας τους τόσο αυστηρά και τόσο απόλυτα; Γιατί δεν τους συγχώρεσε ώστε όλα να έρθουν στην πρότερη κατάσταση και να συνεχίσουν από εκεί που είχαν μείνει να ζήσουν αυτοί καλά κι εμείς καλύτερα;

Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι το κυριότερο χαρακτηριστικό του Θεού είναι η Αγιότητα. "Άγιος ο Θεός, Άγιος Ισχυρός, Άγιος Αθάνατος ελέησον ημάς" δεν λέμε στην προσευχή μας όταν κάνουμε τον σταυρό μας; Η Αγιότητα είναι ο ορισμός της θεϊκής υπόστασης. Ο Θεός είναι τέλειος, ο Ων, αυτός που ήταν, είναι και θα είναι. Δεν υπάρχει ψεγάδι στον Θεό. Αυτή η τελειότητα λοιπόν του Θεού, απαιτεί τελειότητα και σε ό,τι βρίσκεται γύρω του. Απαιτεί τα δημιουργήματά του να είναι εξίσου τέλεια. Αγιότητα και τελειότητα ως προς την Αγία Γραφή είναι έννοιες ταυτόσημες. Όταν είσαι άγιος σημαίνει ότι είσαι τέλειος. Και το αντίστροφο. Άγιοι είναι αυτοί που έχουν αγγίξει την τελειότητα του Θεού. Γι' αυτό και για τον Θεό είναι αδύνατο να δεχτεί οτιδήποτε λιγότερο από αυτό. Όταν ο Θεός δημιούργησε τον πρώτο άνθρωπο, τον δημιούργησε κατ' εικόνα και ομοίωση. Αυτό τι σημαίνει; Ότι και ο άνθρωπος είναι εξίσου τέλειος με τον δημιουργό του.

Έτσι ξεκίνησε τουλάχιστον, ώσπου μπήκε στη μέση η αμαρτία και όλα άλλαξαν. Γιατί αμαρτία, πάλι στα μάτια του Θεού, σημαίνει μη τελειότητα. Οτιδήποτε δεν σε κάνει τέλειο, δηλαδή χωρίς λάθη, δηλαδή αναμάρτητο = χωρίς αμαρτίες, δεν σε εξισώνει με τον Θεό, που είναι ο τέλειος, ο αναμάρτητος, ο χωρίς λάθη, ο Άγιος. Σκέφτεστε κάποιον άλλον που να έχει κάνει το ίδιο και να είναι εξίσου τέλειος, εξίσου αναμάρτητος; Φυσικά και ξέρουμε, τον Χριστό. Ο οποίος Χριστός ήταν ο πλέον αναμάρτητος, τόσο δε που ακόμα και η σύλληψή του από γυναίκα παρθένο, χωρίς σαρκική διαμεσολάβηση για την όλη διαδικασία που επιβαλλόταν για να έρθει στον κόσμο μας, εννοώ των απλών θνητών, σύμφωνα με το σχέδιο του Θεού, και που τον εξίσωνε σε αγιοσύνη με τον Θεό Πατέρα.

Είναι εκπληκτικό το πώς λειτουργούν οι λέξεις μερικές φορές, γιατί στην προκειμένη, η λέξη αμαρτία [ρ. αμαρτέω] ήταν γνωστή ήδη από τους ομηρικούς χρόνους, που σήμαινε αποτυγχάνω στον σκοπό μου, αστοχώ, πέφτω σε σφάλμα, διαπράττω ασέβεια..! Και οι αρχαίοι ημών πρόγονοι, αν μη τι άλλο, αυτό που ήξεραν καλά ήταν να σέβονται τα θεία πάνω απ' όλα.

Αφήνουμε όμως λίγο τη γλωσσολογία με τα ετυμολογικά μας και πάμε στην άλγεβρα να ξαναθυμηθούμε βασικές ιδιότητες πραγματικών αριθμών από το Γυμνάσιο:

Θεός + αγιότητα = ταύτιση   //   Θεός + αμαρτία = αντίθεση

Θεός = αγιότητα = άνθρωπος   // Θεός = άνθρωπος = Θεός

Όταν λοιπόν ο άνθρωπος παύει να ταυτίζεται με την αγιότητα, παύει να ταυτίζεται και με τον Θεό.

Και η αγιότητα χάθηκε με τον πρώτο πειρασμό, την πρώτη πτώση του ανθρώπου και τον διωγμό του από τον Παράδεισο. Μπορεί κανείς να επιστρέψει; θα ρωτούσε κανείς.  Η Αγία Γραφή (άρα, ο Λόγος του Θεού) βεβαιώνει ότι μπορεί. Πώς; Με τη σωτηρία που του υπόσχεται ο επίσης αναμάρτητος, ο Ιησούς Χριστός. Ο οποίος θυσιάστηκε για την ανθρωπότητα, ώστε να σηκώσει Εκείνος όλη την αμαρτία του κόσμου και να μπορέσουμε εμείς, οι κοινοί θνητοί, να μετανοήσουμε και να επιστρέψουμε σώοι και ασφαλείς πίσω στην αγκαλιά του δημιουργού μας.

Ένας δεύτερος λόγος, που μας εισάγει και στο θέμα του Κάιν και του Άβελ, είναι ότι οι πρωτόπλαστοι ουσιαστικά δεν μετανόησαν. Θυμάται κανείς τους να ζήτησε συγγνώμη; Να κατάλαβε το λάθος του και να είπε όχι στην αμαρτία; Νννν..όχι. Κανείς τους δεν μετανόησε. Γιατί; Γιατί το ζευγάρι μας, ο Αδάμ και η Εύα έχουν πλέον γευτεί το δέντρο της γνώσης. Ξέρετε τι θα πει αυτό; Όλος ο κόσμος είναι στα πόδια τους. Η υπόσχεση, η προσδοκία ότι μπορούν να κάνουν ό,τι θέλουν. Ό,τι θέλουν, όμως; Όχι ακριβώς. Ό,τι θέλουν εκτός από το ότι δεν έχουν τον Θεό με το μέρος τους. Όχι επειδή ο Θεός δεν τους θέλει. Επειδή δεν θέλουν οι ίδιοι. Ο πειρασμός είναι μεγάλος, οι προκλήσεις-προσκλήσεις της επίγειας ζωής είναι παραπάνω από δελεαστικές. Αρχίζουν να απομακρύνονται, να αποκόβονται από τον Δημιουργό Πατέρα, να γίνονται αυτόνομοι, ανεξάρτητοι. Κυρίαρχοι του εαυτού τους. Ελευθερία σε όλο της το μεγαλείο. Και ο αντίποδας; Είναι καλό αυτό που γίνεται εδώ;
Εννοείται πως δεν θα απαντήσω εγώ σε αυτό. Την απάντηση τη δίνει ο καθένας μόνος του σύμφωνα με τις επιλογές που κάνει.


Ας πούμε όμως λίγα λόγια για την υπόθεση:

Οι πρωτόπλαστοι όπως προείπαμε βρίσκονται εκτός Παραδείσου. Έχουν κάνει τα παιδάκια τους, πρώτα τον Κάιν, ύστερα τον Άβελ. Τα παιδιά μεγαλώνουν. Ο Κάιν γίνεται γεωργός, ο Άβελ βοσκός. Ο Κάιν προσφέρει καρπούς στον Θεό, ο Άβελ προσφέρει ζώα. Ο Κάιν εξοργίζεται που νομίζει πως ο Θεός δεν του έδωσε την ίδια σημασία που έδωσε και στον Άβελ. Ο Θεός προσπαθεί να τον νουθετήσει. Ο Κάιν αρνούμενος φεύγει, βρίσκει τον αδελφό του στα χωράφια και τον φονεύει. Ο Θεός διώχνει τον Κάιν. Ο Κάιν φεύγει. Ακολουθούν οι απόγονοι του Κάιν, μια σειρά από ονόματα που διαδέχονται το ένα το άλλο. Το κεφάλαιο τελειώνει με τον Αδάμ και την Εύα να κάνουν έναν ακόμη γιο στη θέση του αδικοχαμένου Άβελ και του δίνουν το όνομα Σηθ. Ο Σηθ με τη σειρά του μεγαλώνοντας, αποκτά τον δικό του γιο με το όνομα Ενώς. "Τότε έγινε αρχή να ονομάζονται με το όνομα του Κυρίου." (Γέν. 4:26)

Όταν άρχισα να διαβάζω το συγκεκριμένο κεφάλαιο, καταλάβαινα ότι κάτι δεν μου καθόταν καλά. Ήξερα βέβαια την υπόθεση όπως φαντάζομαι την ξέρουν όλοι, ο κακός Κάιν που σκότωσε τον καλό Άβελ κτλ., αλλά ερχόμουν σε αντίθεση, σε δίλημμα μάλλον πάνω σε αυτά που διάβαζα. Παραθέτω τα εδάφια:

"ο Άβελ ήταν βοσκός προβάτων, ενώ ο Κάιν ήταν γεωργός. (4:2)
Και ύστερα από μέρες ο Κάιν πρόσφερε από τους καρπούς της γης προσφορά στον Κύριο." (4:3)"
[Τι βλέπουμε εδώ; Ότι πρώτος ο Κάιν κάνει την προσφορά του. Ωραία; Προχωράμε:]
"Και ο Αβελ πρόσφερε και αυτός από τα πρωτότοκα των προβάτων του, και από το πάχος τους." (4:4)
"Και ο Κύριος κοίταξε με ευμένεια επάνω στον Άβελ, και επάνω στην προσφορά του. (4:4)
Επάνω στον Κάιν, όμως, και επάνω στην προσφορά του δεν κοίταξε." (4:5)
Και ο Κάιν αγανάκτησε πάρα πολύ, και κατσούφιασε το πρόσωπό του. (4:5)

Βλέπω λοιπόν εδώ έναν Κάιν που ασχολείται με τη γη και τους καρπούς της. Λογικό δεν είναι για κάποιον που παράγει καρπούς, να προσφέρει στον Θεό του αυτό που παράγει, δηλαδή καρπούς;
Αυτό έκανε, πήρε τους καρπούς και τους προσέφερε στον Θεό. Γιατί το έκανε; Από σεβασμό στον δημιουγό Πατέρα; Από οικογενειακή εθιμοτυπία, ως παιδί γονιών που προσφέρουν και εκείνοι προσφορές στον Θεό; Από εξιλέωση των λαθών του παρελθόντος εξαιτίας των γονιών του;

Όλα θα μπορούσαν να έχουν λογική. Αυτό που για μένα δεν έχει λογική είναι ότι έρχεται ο δεύτερος γιος, ο Άβελ, ο οποίος είπαμε ότι είναι βοσκός. Και τι κάνει; Ακολουθεί το παράδειγμα του Κάιν που ήδη έχει προσφέρει πρώτος τα δώρα του και αντιγράφει τρόπον τινά τη διαδικασία. Ο Κάιν είχε καρπούς να προσφέρει, αυτό έκανε. Ο Άβελ δεν είχε καρπούς, είχε πρόβατα. Τι προσφέρει; Πρόβατα! Ο Άβελ δηλαδή έκανε το ίδιο που είχε κάνει και ο Κάιν, πρόβατα είχε, πρόβατα πρόσφερε. Πού λοιπόν το διαφορετικό; Γιατί ο ένας ευαρέστησε τον Θεό, ενώ ο άλλος όχι; Γιατί βλέπουμε τον Κάιν να κατσουφιάζει και να φεύγει; Τι του συμβαίνει;

Μπορεί να ζήλεψε, ανθρώπινο είναι. Ο δεύτερος γιος κάνει καλύτερη προσφορά. Όμως το ίδιο είχε κάνει και ο πρώτος, και μάλιστα, πρώτα. Πού λοιπόν υπήρχε το πρόβλημα; Εννοώ από τα μάτια του Θεού. Γιατί αυτό είναι που ψάχνουμε να αναζητήσουμε, την αλήθεια του Θεού, όχι των ανθρώπων, του Δημιουργού και όχι του δημιουργήματος.

Καθόμουν λοιπόν και το σκεφτόμουνα και κατέληξα σε μερικές σκέψεις που μοιράζομαι μαζί σας:

α) Ο Κάιν πράγματι έκανε την πρώτη προφορά. Ο Άβελ όμως, έκανε την καλύτερη, γιατί ο Άβελ ασχολήθηκε περισσότερο, με περισσότερο ζήλο. Είδε τον αδελφό του που μάζεψε τους έτοιμους καρπούς, πήρε ένα -δεν ξέρω- σακκί, το κατέθεσε κι έφυγε. Ο Άβελ πήγε και έψαξε στο κοπάδι του και βρήκε τα πιο παχειά και τα πιο καλοαναθρεμμένα από αυτά, προκειμένου να τα προσφέρει στον Θεό Πατέρα του. Στερήθηκε δηλαδή τα καλύτερά του ζώα για να τα δώσει με όλη του τη διάθεση, επειδή το ήθελε, όχι επειδή έπρεπε να το κάνει ή να βρει κάποια πρόβατα από το σωρό και να τα προσφέρει χωρίς να στερηθεί κάτι. Ο Άβελ εδώ έκανε τη διαφορά κερδίζοντας έτσι την εύνοια του Θεού. Αυτό που έκανε, στην ουσία ήταν το ένα βήμα παραπάνω που ζητούσε ο Θεός να δει, και το είδε, ενώ στον Κάιν δεν μπορούσε να το δει. Τον ζήλο, την όρεξή του, την αυτοθυσία του τρόπον τινά, να δώσει ό,τι καλύτερο είχε με όλη του την καρδιά.

Αυτή την αγάπη ο Κάιν δεν την έδειξε. Ο Κάιν έκανε μια πράξη ρουτίνας, εντάξει, βρήκαμε κάποιους καρπούς απ' το σωρό, τους ακουμπήσαμε χάμω, συνεχίζουμε τη δουλειά μας. Ναι, και οι δύο έκαναν το ίδιο ακριβώς πράγμα, και τα δύο αδέλφια προσέφεραν αυτό που προσέφεραν. Πόσο όμως φάνηκε στα μάτια του Θεού ο ενθουσιασμός και η αγάπη του ενός και πόσο του άλλου;

Βλέπουμε λοιπόν, ότι στη λεπτομέρεια κρύβεται η αλήθεια και αυτό είναι κάτι που θα το βλέπουμε συχνά πυκνά σε όλη την Αγία Γραφή. (Παρένθεση εδώ: είναι διαπιστωμένο πως όταν διαβάζουμε κάτι μέσα στην Αγία Γραφή συχνά και κατ' επανάληψη, είναι μια νήξη ότι κάτι σημαντικό λέγεται εδώ που πρέπει να δώσουμε επιπλέον προσοχή.) Είναι σα να φτιάχνεις ας πούμε το νοικοκυριό σου και να το κάνεις αγγαρεία. Ή να πρέπει να φτιάξεις στον άνδρα σου ένα πιάτο φαγητό όταν έρχεται κουρασμένος π.χ. από τη δουλειά και εσύ να δυσανασχετείς ή να μουρμουράς με το ένα ή το άλλο και στο τέλος να χαλάς ολονών τη διάθεση. Το ίδιο πιάτο φτιάχνουμε, όμως πώς το εισπράττει ο δικός μου άνδρας και πώς ο δικός σου; Κάπως έτσι.

Πάμε όμως λίγο παρακάτω στο ιερό κείμενο:

"Και ο Κύριος είπε στον Κάιν: Γιατί αγανάκτησες; Και γιατί κατσούφιασε το πρόσωπό σου; (4:6)
Αν εσύ ενεργείς σωστά, δεν θα είσαι ευπρόσδεκτος; Αν, όμως, δεν ενεργείς σωστά, στην πόρτα βρίσκεται η αμαρτία. Αλλά, σε σένα θα είναι η επιθυμία του, και εσύ θα εξουσιάζεις επάνω του." (4:7)

Εδώ βλέπουμε τον Πατέρα να νουθετεί τον γιο. Αναρωτιέται, θέτοντας ερώτηση υποδηλώνοντας απάντηση. Κακώς αγανακτείς και κακώς κατσουφιάζεις. Φυσικά και θέλω να είσαι ευπρόσδεκτος, παιδί μου είσαι, όμως, κάνε το σωστό. Όχι επειδή εγώ ο Πατέρας το έχω ανάγκη, το έχεις ανάγκη εσύ. Εσύ χρειάζεσαι να δεις τα πράγματα σωστά, να ανοίξεις τα μάτια σου, να μη μιζεριάζεις και να μην αγανακτείς φτιάχνοντας μόνος σου σενάρια φαντασίας. Εννοείται ότι σε θέλω και θέλω το καλό σου και επειδή ξέρω (ως Άγιος, δλδ τέλειος) τι είναι καλό για σένα, οφείλω να σε προειδοποιήσω, να σου χτυπήσω καμπανάκι κινδύνου. Εδώ που πηγαίνεις, είναι θολά νερά, είναι οι επιθυμίες σου και τα πάθη σου, που θα πει ότι διολισθαίνεις στην αμαρτία, απομακρύνεσαι δηλαδή από μένα, από την ασφάλεια που σου εξασφαλίζω και από τη φροντίδα και την αγάπη που σου δείχνω. Όμως οφείλω να σου το πω, γιατί αυτό είναι ελευθερία στα μάτια του Θεού: σου δείχνω πού χωλαίνεις, σε προειδοποιώ με τον α' ή τον β' τρόπο, όμως η επιλογή είναι δική σου. Όπως και η ευθύνη.

Η επιλογή που κάνει ο Κάιν τον απομακρύνει ακόμα περισσότερο από τη νουθεσία του Θεού Πατέρα. Οργίζεται και επαναστατεί. Εκδικείται. Βρίσκει τον ανίδεο Άβελ, τον οδηγεί στα χωράφια, τον αρπάζει βίαια και τον δολοφονεί. Ο λόγος; Να ξεθυμάνει το πάθος του; Λίγοι σκοτώνουν σήμερα από εκδίκηση; Από τη ζήλεια του αδελφού; Σύμπλεγμα κατωτερότητας δεν είναι αυτό; Δυσαρέσκεια στα θέλω του Πατέρα; Πόσα παιδιά παίρνουν τον δρόμο της φυγής, όντας ακόμα ανώριμα να πάρουν τις σωστές αποφάσεις στη ζωή.. Όλα αυτά που προκαλούνται από επιλογές του Κάιν, οδηγούν στην καταστροφή, κάτι που δεν θα συνέβαινε αν δεν δεχόταν τη νουθεσία του Πατέρα. Γίνεται δολοφόνος του αδελφού του, αδελφοκτόνος δηλαδή, σκοτώνει το παιδί των γονιών του, προκαλεί ύβρι (κατά την αρχαιοελληνική έννοια της λέξης) απέναντι στον Θεό, λέει ψέματα απέναντι στο Θεό (επίσης μέγιστη αμαρτία), καταπατεί εντολές, γίνεται φυγάς, αφού όλοι οι υπόλοιποι θέλουν να τον σκοτώσουν ως δικαίωση για την δολοφονία του Άβελ και φεύγει κυνηγημένος από τον τόπο του, την οικογένειά του και τον Θεό. Ποιος λοιπόν καταστρέφεται μακριά από το θέλημα του Θεού και ποιος όχι;

β) Ένα δεύτερο πεδίο μπορεί να αναλυθεί εδώ και σε συμβολικό επίπεδο. Ο Κάιν είναι αυτός που φεύγει από τα πέριξ του Παραδείσου. Είναι ο πρώτος που θα χτίσει πόλη μόνος του, μάλιστα την ονοματίζει με το όνομα του γιου του. Βλέπουμε εδώ την απαρχή του ανθρώπινου πολιτισμού. Ο Κάιν είναι ο πρώτος εξερευνητής, ο πρώτος αρχιτέκτονας, ο πρώτος που άνοιξε τα φτερά του μακριά από Θεό και οικογένεια. Αυτονομήθηκε πλήρως, εκατό τοις εκατό, όταν οι γονείς του απλά φαντασιώνονταν στην ιδέα της αυτονόμησης. Ήταν πλέον αυτός που όριζε τη μοίρα του, τη ζωή του, το μέλλον του, όλα όσα με λίγα λόγια θεωρούμε για εμάς σήμερα ως πραγματικότητα. Γιατί στην ουσία, αν συγκρίνουμε αυτό που είμαστε σήμερα ως κοινωνία και ως άτομα, όλα αυτά που επιτυγχάνουμε, τεχνολογία, επιστήμες, ευκολίες, χρήμα, καλή ζωή, στόχοι, πάθη, ηδονές που ικανοποιούν την εμφάνισή μας, τη φήμη μας, το πρεστίζ και όλα τα σχετικά, είμαστε εμείς, η σύγχρονη κοινωνία. Οι σημερινοί άνθρωποι. Είμαστε ο Κάιν. Διαβάζουμε στην Αγία Γραφή για τον καλό αθώο Άβελ και ταυτιζόμαστε μαζί του, θέλουμε να το κάνουμε μέσα από την ψυχή μας, γιατί η ψυχή μας γνωρίζει ποιο είναι το καλό και ποιο το κακό (ας μην ξεχνάμε ότι γνωρίζουμε ήδη τι σημαίνει δέντρο της γνώσης για μας), όμως στην πραγματικότητα ταυτιζόμαστε με τον Κάιν. Γιατί; Γιατί, όπως λέει το ιερό κείμενο, η αμαρτία έχει συντελεστεί ήδη από την στιγμή που, ως οι συνεχιστές του Κάιν, είπαμε όχι στον Θεό. Που επιλέξαμε όπως και ο Κάιν τον δικό μας δρόμο μακριά από την προστασία Του, μακριά από την Οικογένεια και την ασφάλεια του Σπιτιού του. Καλώς; Κακώς; Εννοείται ότι και πάλι δεν θα απαντήσω, αφού και πάλι είναι κάτι που μέλει να απαντηθεί από τον καθέναν μας ξεχωριστά.

Νώε στο επόμενο κεφάλαιο. Μέχρι την επόμενη φορά, λοιπόν!

Με αγάπη,

Εύα

Τετάρτη, 15 Αυγούστου 2018

Εύα, πάρε ένα μήλο


Σκέψεις πάνω στο βιβλίο της Αγίας Γραφής: 

Γένεση, Κεφάλαιο 3 


Αυτά που γράφω έχουν προσωπικό χαρακτήρα και αφορούν σκέψεις μου πάνω στη μελέτη της Αγίας Γραφής. Έχουν ήδη προηγηθεί τα κεφάλαια 1 και 2. Επέλεξα να ακολουθήσω γραμμική πορεία, παίρνοντας τα βιβλία της Αγίας Γραφής με τη σειρά, όπως είναι γραμμένα. Μου ταιριάζει περισσότερο να προχωράω στη μελέτη μου με τάξη και διαδοχή. Ο καθένας μπορεί να ακολουθήσει όποια διαδικασία τον εκφράζει περισσότερο, εξάλλου, το ζητούμενο είναι που έχει σημασία, αφού τα βιβλία στην ουσία τους είναι αυτόνομα και εξίσου διαφωτιστικά. 
Η διαδικασία είναι πορεία και κάλεσμα και αφορά τον καθέναν μας ξεχωριστά, λειτουργεί με τον δικό του τρόπο και χρειάζεται τον δικό του χρόνο. 
Μοιράζομαι για την κατεύθυνση, για μια ιδέα που μπορεί να πάρει κάποιος και να ξεκινήσει ίσως τη δική του ξεχωριστή πορεία, το δικό του μονοπάτι. 
Σίγουρα, θα βοηθούσε μία Αγία Γραφή.

Προσωπικά, δοκίμασα αρκετές μέχρι να καταλήξω σε μια μετάφραση που να με αντιπροσωπεύει περισσότερο. Η μετάφραση του Νεόφυτου Βάμβα θεωρείται από τις πιο έγκυρες σε παγκόσμιο επίπεδο. Ετσι, μετά από αρκετή έρευνα και δοκιμές, συγκρίνοντας μεταξύ τους ίδιους στίχους αλλά με άλλη μετάφραση, και πηγαίνοντας στο ίδιο το αρχαίο κείμενο (όσο τουλάχιστον μου επιτρέπει η Καινή Διαθήκη που ξέρουμε ότι είναι γραμμένη στα αρχαία ελληνικά), κατέληξα (για μένα πάντα) στη μετάφραση του Νεόφυτου Βάμβα και στην πιστή νεοελληνική απόδοσή του στη δημοτική από τον Σπύρο Φίλο. Εκδόσεις Πέργαμος, μεγάλη γραμματοσειρά για να με διευκολύνει και στο διάβασμα, λόγω ηλικίας σιγά σιγά. Απέρριψα τα συνοδευτικά σχόλια άλλων εκδόσεων. Προτιμώ ατόφιο το ιερό κείμενο. 

Η μόνη μελέτη που κάνω είναι οι παραπομπές που αναφέρονται πάλι στο ιερό κείμενο. Η μελέτη δηλαδή που κάνω είναι κείμενο πάνω στο κείμενο, Λόγος πάνω στον Λόγο. Χωρίς ανθρώπινη παρέμβαση. Και είναι πολλές, αμέτρητες! Ένας κόσμος ολόκληρος. Χρόνο να έχεις και διάθεση.

Δεν είμαι ειδήμων, απλά πορεύομαι. Οδοιπορώ χωρίς να σταματώ. Μέχρι να φωτιστώ. Αμήν.


Πιο συγκεκριμένα:


Ο τρόπος που μελετώ είναι κυρίως με τη μορφή ερωτο-απαντήσεων ή -συχνότερα- αποριών (που συχνά μένουν χωρίς απάντηση. Ακόμα.). Πρώτα διαβάζω μία φορά όλο το κεφάλαιο (σπάνια προχωράω σε επόμενο) για να έχω μια γενικότερη εικόνα του τι συμβαίνει. Μετά το μελετάω από την αρχή κομμάτι-κομμάτι. Δεν βιάζομαι να το τρέξω. Αφιερώνω χρόνο πάνω στις προτάσεις, προσπαθώ να μπω στα τεκταινόμενα, να παρατηρήσω τις αντιδράσεις τόσο των ανθρώπων όσο -κυρίως και πρωτίστως- του Θεού. 

Μου αρέσει να κρατάω σημειώσεις, οπότε ένα τετράδιο σημειώσεων μου είναι πάντα απαραίτητο και με συνοδεύει παντού μαζί με την Αγία Γραφή. Εννοείται υπάρχει ένα μικρό κασετινάκι με τα απαραίτητα για υπογραμμίσεις, σημειώσεις, φωσφορούχο μαρκαδόρο υπογράμμισης, χαρακάκι, γομολάστιχα, στυλό, μολύβια και όλα τα σχετικά για να μη σηκώνομαι κάθε φορά να ψάχνω το ένα και το άλλο και να χάνω τον ειρμό μου. Η Αγία Γραφή, το τετράδιο και το κασετινάκι μου μου φτάνουν και μου περισσεύουν.

Το τετράδιο δεν είναι μόνο για σημειώσεις εγκυκλοπαιδικές, είναι γενικής χρήσης (και κρίσης). Μπορεί να σταθώ σε ένα χωρίο και να θελήσω να το καταγράψω γιατί μου 'μίλησε', συχνά κάθομαι και αντιγράφω το ίδιο το κείμενο και διαλογίζομαι πάνω σε αυτό. Με την επανάληψη μέσα από τη χειρονακτική προσπάθεια του εγώ μπαίνω στον κόπο και πιάνω το μολύβι μου να γράψω το κείμενο αυτούσιο, όπως μου δίδεται από τον Λόγο του Θεού, μου πάνω σε κάτι που μου κίνησε την προσοχή, αυτή η διαδικασία μου δίνει τον χρόνο να εντρυφήσω σε αυτά που μου δίνονται, ανοίγοντάς μου μια χαραμάδα να σκαλίσω λίγο περισσότερο. Ο χρόνος επιβραδύνεται με αυτό και με βάζει σε διαδικασία εμβάθυνσης και περισυλλογής. 

Άλλες φορές το τετράδιο χρειάζεται τις φορές που αισθάνομαι την ανάγκη να επικοινωνήσω με τον Θεό, σαν σε γράμμα ή σαν προσευχή, απευθυνόμενη απευθείας σε Κείνον. Θεέ μου, βοήθησέ με να καταλάβω, άνοιξέ μου τα μάτια, καθοδήγησέ με και άλλα που με βοηθούν στην επικοινωνία μου μαζί Του. Η προσευχή είναι η ταχεία οδός ανάμεσα σε εμάς τους ανθρώπους και τον δημιουργό μας, η δυνατότερη σύνδεση επικοινωνίας που ελευθερώνει κάθε ενδιάμεση παρεμβολή. Είμαστε εμείς και ο Θεός. 

Αλλά θα μιλήσουμε και για αυτό κάποια στιγμή αργότερα.

Για μένα, το απόλυτο ζητούμενο ολόκληρης της Αγίας Γραφής είναι μέσα από τον Λόγο Του να γνωρίσω τον Θεό στην τριαδικότητά του. Όχι εγκυκλοπαιδικά. Επικοινωνιακά. Είτε πρωταγωνιστεί ο Πατέρας, είτε ο Ιησούς ή το Άγιο Πνεύμα, για μένα είναι το ίδιο και το αυτό και τα αναζητώ παντού. Γιατί; Γιατί όταν δεν μπορείς να ακούσεις τον Θεό, ξεκίνα να τον διαβάζεις. Γιατί; Γιατί όσο περισσότερο τον μελετάς, τόσο πιο εύκολο γίνεται να τον αναγνωρίζεις και να τον κατανοείς. Να καταλαβαίνεις τι θέλει από σένα και τι εσύ από Εκείνον. 

Μερικές φορές, όταν κάποιος οδοιπόρος έχει προχωρήσει περισσότερο, μπορεί να τον ακούει κιόλας. Κάποιοι, ακόμα πιο σπάνια, τον βλέπουν. Οι άγιοι, ίσως. Οι άγγελοι. Οι προφήτες. Είτε Τον βλέπεις όμως, είτε όχι, η παρουσία Του είναι εδώ, πανταχού παρούσα, δίπλα σου, εις τους αιώνας των αιώνων. Αρκεί να κρατάς τον δίαυλο ανοιχτό, να μη τον μπλοκάρεις με τις όποιες κοσμικού τύπου παρεμβολές.

Η πορεία μας έχει να κάνει με το επίπεδο ωριμότητας του καθενός μας. Ξεκινάμε ως νήπια και αρχίζουμε σιγά σιγά να μεγαλώνουμε, να αναπτυσσόμαστε και να ωριμάζουμε. Όχι στο σώμα, ούτε και στο μυαλό. Στην καρδιά. Στην αγιοσύνη. Στο πλησίασμα του ανθρώπου προς τον δημιουργό. Στην τελείωσή του. Αυτή είναι η μεγάλη μάχη, η μάχη των μαχών: του καλού και του κακού. Η καρδιά μας είναι το έπαθλο. 

Ο δρόμος προς τη σωτηρία γίνεται χειροπιαστός όταν γίνεται στόχος και επιλογή. Βλέπεις πού πηγαίνεις βήμα το βήμα, ο δρόμος σου φωτίζεται, αρχίζει να αποκτά νέο νόημα (μετανοώ = μετά+νους= αλλάζω μυαλό, μυαλά δηλαδή), σκοπό και προορισμό. Ακολουθείς δηλαδή τα βήματά Του. Ξέρεις ποιος είναι, άρα, ποιος είσαι κι εσύ, πού βρίσκεσαι και πού θέλεις να πας. Μέσα σου συντελείται μια αναστροφή, αλλάζεις πορεία για αλλού. Η ελευθερία από τον Θεό απόλυτη. Ανέκαθεν. Και ντόμπρα, όπως ο Θεός μόνο ξέρει και είναι. Το μόνο που χρειάζεται είναι ένα βήμα από εμάς. Το πρώτο. Το σημαντικότερο. Και το πιο ελεύθερο όλων. Τα άλλα έρχονται μόνα τους.

Πάμε όμως να δούμε τη μελέτη μας στην πράξη; Πάμε λοιπόν!




ΓΕΝΕΣΗ



  
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3



Δυο λόγια για την υπόθεση:

Αφού έχει προηγηθεί το 1ο κεφάλαιο της δημιουργίας του κόσμου και το 2ο της δημιουργίας του ανθρώπου, βρισκόμαστε στο κεφάλαιο 3, με την πρώτη συνάντηση του φιδιού και της Εύας. Το φίδι εξαπατά, η Εύα πείθεται, η Εύα τρώει τον απαγορευμένο καρπό, δίνει στον Αδάμ να φάει και αυτός και επέρχεται η τιμωρία, με τον Θεό να τους διώχνει από τον Παράδεισο.


Σημειώσεις: 

- Το φίδι ήταν το φρονιμότερο από όλα, ωστόσο το φίδι ήταν αυτό που μίλησε πρώτο και επιτέθηκε πρώτο.
Άρα: τα υπόλοιπα πουλιά μπορεί να έκαναν φασαρία ή οτιδήποτε, το φίδι όμως παρέμενε ήσυχο και περίμενε την κατάλληλη στιγμή για να χτυπήσει. Όπως και ορισμένοι άνθρωποι δηλαδή. Αυτοί που ενεργούν αυθόρμητα και ανέμελα, όπως τα υπόλοιπα δημιουργήματα της φύσης, δεν έχουν φόβο. Αυτόν που πρέπει να προσέχεις στη ζωή σου είναι οι ύπουλοι, οι σιωπηλοί και οι προμελετημένοι. Οι δολοπλόκοι που έχουν στο μυαλό τους το κακό.

- Η γυναίκα στην αρχή απαντάει κατά τη Θεία εντολή: Τα δέντρα του παραδείσου είναι προσβάσιμα για βρώση πλην ενός.
Άρα: Είναι αυτό που λένε ότι ο διάβολος κρύβεται μέσα στις λεπτομέρειες. Και είναι σωστό. Το φίδι φτιάχνει ένα περιβάλλον συγκεκριμένο για την Εύα, στήνει σκηνικό για να πέσει στην παγίδα. Όλος ο παράδεισος στα πόδια της είναι το σκηνικό, το ένα και απαγορευμένο είναι η παγίδα. Ένα βέβαια και σοβαρό: δεν τρώμε, δεν αγγίζουμε, «για να μην πεθάνουμε.»

- Πώς στήνει την παγίδα;
Κάνει μια αθώα μεν, ψεύτικη δε ερώτηση. Της φυτεύει την αμφιβολία με το ψέμα. Της στήνει παγίδα. Την δελεάζει με το όμορφο και το σοφό με σκοπό την καταστροφή του δημιουργήματος αυτού που ο Θεός δημιούργησε.

Άρα: Ο διάβολος είναι ο πρώτος και μεγαλύτερος ψεύτης. Εξ’ ου και η λέξη: διάβολος εκ του δια+βάλλω = διαχωρίζω, διχάζω.


- Γιατί δεν διάλεξε τον Αδάμ;
Όχι. Διάλεξε τον πιο ευαίσθητο κρίκο. Τη γυναίκα. Ίσως όχι τον πιο ευαίσθητο (σκέψη μου), αλλά τον πιο διαλλακτικό. Το συζήτησε μαζί του. Αμφισβήτησε τα λόγια του Θεού, αν και άθελά της. Επιχειρηματολόγησε. Ναι, είναι όμορφο το δέντρο, ζουμεροί οι καρποί και η επιβεβαίωση μιας ψεύτικης αλήθειας ότι σίγουρα δεν θα πεθάνουμε, θα είμαστε σαν θεοί, θα γνωρίζουμε το καλό και το κακό, όπως ψεύτικα επιβεβαίωσε και το φίδι, για πρώτη φορά μπαίνει η λογική στη ζωή του ανθρώπου.

Άρα: Στη σκέψη του ανθρώπου αυτό που κυριαρχεί είναι η λογική μέσα στα ανθρώπινα επίπεδα. Στη σκέψη του Θεού, όχι. Η λογική του Θεού δεν περιορίζεται στο ανθρώπινο επίπεδο. Η λογική του Θεού έχει δικό της πλάνο.

- Ποιες είναι οι ενέργειες της Εύας;
Κρίνει από μόνη της ότι πράγματι το δέντρο είναι καλό και όμορφο, που υπόσχεται τη δυνατότητα της γνώσης. Τρώει. Προσφέρει στον άνδρα της. Τρώνε και οι δύο μαζί. Επίσης, η Εύα μοιράζεται το μυστικό της γνώσης μαζί του, δεν το κρατάει αποκλειστικά για κείνη. (Λίγο πιο κάτω θα ξαναδούμε αυτό το μοίρασμα να προδίδεται για δεύτερη φορά, όταν ο Αδάμ αποποιείται των ευθυνών του από το παράπτωμα.)

Άρα: Η γυναίκα μπαίνει σε διαδικασία λογικής και σκέψης για να φτάσει στην επιλογή, παρόλη την απάτη που υπέστη. Ο άνδρας εκτελεί την πράξη, χωρίς σκέψη, χωρίς αμφισβήτηση, χωρίς αντιρρήσεις από την Εύα, χωρίς καν να διαμαρτυρηθεί για την παρακοή της εντολής του Θεού, παρόλο που και οι δύο γνώριζαν πολύ καλά ποια είναι η εντολή: να μην ακουμπήσουν το δέντρο του Θεού. Και παρόλο που ο Αδάμ δεν εξαπατήθηκε από το φίδι άμεσα, δεν μπήκε σε αυτή τη διαδικασία και επομένως η επιβάρυνση είναι γι’ αυτόν διπλή, αφού η Εύα δεν παράκουσε επίτηδες το Θεό, αντίθετα, ο Αδάμ παράκουσε κάθετα αυτό που ο Θεός του είχε ζητήσει από την πρώτη στιγμή.

«Και ανοίχτηκαν τα μάτια και των δύο και γνώρισαν ότι ήταν γυμνοί. και αφού έρραψαν φύλλα συκιάς, έφτιαξαν για τον εαυτό τους περιζώματα.»

Απορία: Πώς γνώριζαν, τη στιγμή που ήταν γυμνοί ήδη και οι δυο τους; Τι έγινε και διαμεσολάβησε η ντροπή; η ενοχή; Απέναντι σε ποιον; Τον Θεό ή τον διάβολο; Ή τον εαυτό τους;

«Και άκουσαν τη φωνή του Κυρίου του Θεού, να περπατάει στον παράδεισο προς το δειλινό.»

Άρα: α) ο Θεός περπατάει και απολαμβάνει την ομορφιά του δειλινού στον κήπο του παραδείσου. Τον φαντάζεται κανείς να χαίρεται τα χρώματα της δύσης, την ευωδιά των λουλουδιών, την αρμονία της φύσης. Τα χαίρεται και τα απολαμβάνει, όπως τα χαίρεται και ο κάθε άνθρωπος όταν βρεθεί σε έναν παραδεισένιο κήπο λουσμένο στα χρώματα του δειλινού. Ο Θεός μιλάει την ώρα του δειλινού και μας αφουγκράζεται.

Ο Θεός καλεί τον Αδάμ και τον ρωτάει: «Πού είσαι;» (για να μοιραστεί μαζί του την ομορφιά ή γιατί ξέρει ήδη τι έχει προηγηθεί;)

Έρχεται ο καταιγισμός ψεμάτων του Αδάμ: «Φοβήθηκα», «κρύφτηκα», «η γυναίκα που μου έδωσες» φταίει κι έφαγα, όχι εγώ.

Άρα: Η γυναίκα ακόμα δεν έχει πει ψέματα σε κανέναν: ούτε στο φίδι, ούτε στον Αδάμ, ούτε βέβαια και στον Θεό. Λέει την αλήθεια, η οποία είναι ότι εξαπατήθηκε, όχι ότι είπε ψέματα. Και παραδέχεται με το θάρρος της γνώμης της ότι πράγματι έγινε αυτό το λάθος άθελά της, και παρά την αποφυγή ευθυνών του άντρα της.

Η πρώτη θεϊκή κατάρα έρχεται από το φίδι, όχι τόσο ότι θα σέρνεται με την κοιλιά του και θα τρώει χώμα. Το σημαντικό εδώ είναι αυτό που λέει: «θα στήσω έχθρα ανάμεσα σε σένα και στη γυναίκα, και ανάμεσα στο σπέρμα σου και στο σπέρμα της. αυτό θα σου συντρίψει το κεφάλι και εσύ θα του λογχίσεις τη φτέρνα του.»

Απορίες: α) Γιατί ο Θεός στήνει έχθρα ανάμεσα στο φίδι και τη γυναίκα; Γιατί όχι στην ίδια τη γυναίκα; Γιατί όχι ανάμεσά τους; Τι τους ενώνει ώστε να δημιουργηθεί έχθρα σε αυτούς τους δύο και όχι ανάμεσα στον άνδρα και τη γυναίκα; Ή στη γυναίκα και τον Θεό; β) Γιατί ο Θεός μιλάει για σπέρμα ανάμεσα στους δύο; Το σπέρμα είναι κάτι που γεννιέται και εξελίσσεται σε καρπό. Κατά προέκταση ίσως, σε απόγονο. Τι σχέση ενώνει το φίδι και τη γυναίκα ώστε να τους ενώνει σπέρμα; και κατ’ επέκταση, να τους ενώνει απόγονος;

Έχουν γραφτεί πολλά πάνω σε αυτό το συγκεκριμένο χωρίο. Μία εκδοχή είναι ότι πράγματι μιλάει ο Θεός και πράγματι προέκυψε σπέρμα κυριολεκτικό ανάμεσα στη γυναίκα και το φίδι, τον διάβολο δηλαδή, και προέκυψε ένωση (σεξουαλική) λόγω της «εξαπάτησης» της Εύας και επικείμενη γέννα του Κάιν, που είναι και δεδομένα ο πρωτότοκος γιος της. Πρώτα γεννιέται ο Κάιν (ο πρώτος δολοφόνος της ανθρωπότητας και , κατ’ επέκταση, η κακιά γενιά του ανθρώπινου είδους με εκπροσώπους του που συνεχίζουν να διαιωνίζονται μέχρι σήμερα, λόγω του κακού σπέρματος), ύστερα ο Άβελ (η πρώτη ανθρώπινη θυσία του Θεού, η καλή γενιά του ανθρώπινου είδους, το καλό σπέρμα).

Μία δεύτερη εκδοχή είναι το προμήνυμα του Θεού για την έλευση του Θεανθρώπου Ιησού Χριστού από τη Θεοτόκο Μαρία, όπου ο μεν διάβολος θα του «λογχίσει τη φτέρνα» (σταύρωση), ο δε Χριστός θα του «συντρίψει το κεφάλι» κατά την Τελική Κρίση στη Δευτέρα Παρουσία.

Ωστόσο οι γυναίκες θα δεινοπαθήσουν και θα συνεχίσουν να δεινοπαθούν χάρη στο μήλο που δάγκωσε η Εύα: οι λύπες τους θα αυξηθούν, το ίδιο και οι πόνοι της κυοφορίας, όπως και η γέννηση των παιδιών τους. «Στον άνδρα σου θα είναι η επιθυμία σου, και αυτός θα σε εξουσιάζει.» (Αυτό μένει να εξηγηθεί και ίσως κάπως κάποτε να δοθεί και σε αυτό μια δίκαιη (;) απάντηση.)

Ο πιο ευνοημένος της παρέας είναι ο Αδάμ, ο οποίος τιμωρείται για τη γη που θα τον παιδεύει, να ξεχορταριάζει και να τρώει το ψωμί του με τον ιδρώτα του προσώπου του, «μέχρις ότου επιστρέψεις στη γη, από την οποία πάρθηκες. επειδή, γη είσαι και σε γη θα επιστρέψεις.»

Εδώ, σε αυτό το άκαιρο κατά τη γνώμη μου σημείο, ο Αδάμ ονοματίζει τη γυναίκας του «Εύα», «επειδή αυτή ήταν η μητέρα όλων των ζωντανών ανθρώπων.» Ερώτημα: Έρχεται πάνω τους η θεϊκή τιμωρία, είναι έτοιμος να τους διώξει από την παρουσία του Θεού, από τον κήπο της Εδέμ, και ο Αδάμ τι κάνει; Κάθεται να ονοματίσει τη γυναίκα «Εύα»; Τώρα; Και αυτό παραμένει απορία.

Ωστόσο, ο Θεός, κάνει μια κίνηση που προκαλεί εντύπωση μέσα στην οργή του: τους φτιάχνει δερμάτινους χιτώνες και τους ντύνει! α) ο Θεός παραμένει πονεμένος, σαν πατέρας ενός παιδιού που εξακολουθεί να το αγαπάει και να μεριμνεί γι’ αυτό, παρά την τιμωρία που εκείνο υφίσταται. Γιατί ο Θεός είναι αγάπη και δικαιοσύνη. Ο Θεός αγαπά και ο Θεός είναι δίκαιος, παρόλο που μερικές φορές και σύμφωνα πάντα με τα ανθρώπινα μέτρα και σταθμά, τα φαινόμενα μπορεί να απατούν.

- «Και ο Θεός είπε: Δέστε (πληθυντικός!), ο Αδάμ έγινε σαν ένας από εμάς, στο να γνωρίζει το καλό και το κακό.»

Άρα: α) ο Θεός μιλάει στην τριαδική του διάσταση («δέστε»), ήδη από δημιουργίας κόσμου. Ο Χριστός είναι ήδη παρών, όπως και το Άγιο Πνεύμα (το βλέπουμε μάλιστα στους πρώτους πρώτους στίχους της Γένεσης «Η δε γη ήταν άμορφη και έρημη. και σκοτάδι υπήρχε επάνω στο πρόσωπο της αβύσσου. και Πνεύμα Θεού φερόταν επάνω στην επιφάνεια των νερών.» β) ο Θεός τελικά δεν είπε ψέματα σχετικά με το δέντρο της γνώσης του καλού και του κακού. Όταν τους πρόσταξε να μην ακουμπήσουν το δέντρο, ο Θεός το εννοούσε, όπως ακριβώς το εννοούσε και για το φίδι. Η Εύα το πίστεψε, άσχετα αν μετά εξαπατήθηκε, Ο δε Αδάμ, όχι, αφού αγνόησε την εντολή χωρίς να υπολογίσει (υπό+λόγος, λογική) τις επιπτώσεις.

Να θυμηθούμε εδώ σε προηγούμενο κεφάλαιο ότι πρόκειται για δύο δέντρα: το ένα είναι αυτό για το οποίο μιλάμε για όλα όσα έχουμε μιλήσει ως τώρα, που είναι το δέντρο της γνώσης. Το άλλο είναι το δέντρο της ζωής. Όταν ο άνθρωπος φάει από το δέντρο της ζωής αποκτά ένα ακόμα προσόν που τώρα ακούμε για πρώτη φορά: ζει αιώνια. Το δέντρο λοιπόν της ζωής υπόσχεται στον άνθρωπο την αθανασία. Με λίγα λόγια, γίνεται και αυτός ένας μικρός θεός, αφού τώρα το δεδομένο είναι πως γνωρίζει ήδη τη γνώση του καλού και του κακού (μέχρι τώρα γνώριζε μόνο το καλό, χάρη στο Θεό και δημιουργό του), αλλά τώρα βρίσκεται και σε απόσταση αναπνοής από τη υπόσχεση της αθανασίας.

Αυτό ήταν που αναρωτήθηκε ο Θεός και τους έδιωξε από τον Παράδεισο. Ο άνθρωπος είχε ήδη παρακούσει τη θεία εντολή μια φορά, τι θα του ήταν να παρακούσει και δεύτερη; Εδώ λοιπόν παρατηρούμε ότι ο Θεός έχει αρχίσει ήδη να μην εμπιστεύεται τον άνθρωπο. Παρατηρούμε δηλαδή ότι ήδη ο άνθρωπος έχει χάσει την πίστη του στο Θεό και άρα έχει ήδη ξεκινήσει διαδικασίες λογικής και αμφισβήτησης, όταν αυτό που ο Θεός ήθελε από την αρχή ήταν η υπακοή. Γιατί; Για να μπορούν να εμπιστεύονται (εμπιστοσύνη > εν+πίστη= η πίστη μέσα μας) ο ένας τον άλλον. Γιατί; Γιατί ο Θεός ξέρει ως δημιουργός ποιο είναι το καλό των ανθρώπων, άσχετα αν οι ίδιοι οι άνθρωποι το αμφισβητούν αυτό με την κοινή τους λογική διαδικασία.

Ο Θεός λοιπόν εδώ μας δείχνει έναν εντελώς διαφορετικό δρόμο για τα κοσμικά δεδομένα μας, μια αντίστροφη πορεία που μας ζητάει από την αρχή και συνεχίζουμε να φέρνουμε αντιρρήσεις από δημιουργίας του ανθρώπου μέχρι σήμερα. Πρώτα, πίστευε. Μετά, εμπιστεύσου. Και μετά, πορεύσου. Αλλά, πρώτα, πίστευε. Γιατί όταν πιστεύεις στον Θεό (που πίστη στα μάτια του Θεού σημαίνει εμπιστοσύνη), όταν δηλαδή εμπιστεύεσαι τον Θεό, τότε α) δεν χρειάζεται να αμφισβητείς ούτε τον δημιουργό σου, ούτε τον εαυτό σου και β) στο τέλος της ημέρας, αυτό που μένει, είναι ότι πορεύεσαι σύμφωνα με το θέλημα του Θεού, τουτέστιν, πορεύεσαι ορθά (>κατά την 'ορθή δόξα' = ορθοδοξία), άρα πορεύεσαι ορθόδοξα.

*****

Χρόνια πολλά στους εορτάζοντες και εορτάζουσες.

Η Παναγιά μαζί μας!

Με αγάπη,

Εύα

Κυριακή, 29 Ιουλίου 2018

Ιώβ 38

"(12) Μες στη ζωή σου πρόσταξες ποτέ
τη μέρα να φανεί;
ή μήπως είπες στην αυγή
πού να προβάλει;

(13) να πιάσει από τις άκρες της τη γη,
να την τινάξει κι οι ασεβείς 
να σκορπιστούνε;

(14) Στο φως της μέρας τα βουνά
κι οι λαγκαδιές προβάλουν
σαν τις πτυχές μιας φορεσιάς.

(15) Αλλά στο φως των ασεβών
τα έργα δεν ευδοκιμούν.
και κάθε χέρι που υψωνόταν βίαιο
θα πέσει συντριμμένο." 

~ Θεός

(Η Αγία Γραφή, Ιώβ 38: 12-15, εκδ.Ε.Β.Ε. 2003)

Τετάρτη, 25 Ιουλίου 2018

..ξένη..

Ποτέ δεν αισθάνθηκα κάτι ιδιαίτερο για την Ελλάδα. Μάλλον περισσότερο ήταν η αδιαφορία για κάτι που στην ουσία δεν ήξερα παρά μόνο σαν φήμη, από ανθρώπους που μιλούσαν γι' αυτήν, οραματίζονταν για τις δόξες και τα μεγαλεία της και αναπολούσαν με το πικρό δάκρυ της ξενιτιάς. 'Ελλάδα και ξερό ψωμί', ήταν το μαράζι τους, 'να δω την Ελλάδα κι ας πεθάνω'. Αυτά βέβαια που άκουγα για μια χώρα μακρινή και εξωτική, με έναν ολόλαμπρο ήλιο που τύφλωνε κι έναν τεράστιο πολιτισμό που γέννησε την Ευρώπη, με το απέραντο γαλάζιο και τα καταπράσινα πευκοδάση ως το κύμα της θάλασσας, εμένα με άφηναν μάλλον αδιάφορη, αφού για μένα εκεί ήταν η ζωή μου, η γλώσσα μου, το σπίτι μου όμορφο και τακτοποιημένο, η γειτονιά μου νοικοκυρεμένη, οι δρόμοι καθαροί και φροντισμένοι, ο κόσμος μου όλος, έτσι όπως τον ήξερα και τον αγαπούσα. Δεν χρειαζόμουν τίποτε άλλο, ήμουν ευτυχισμένη.

Ήμουν μικρή όταν με έφεραν στην Ελλάδα, όμως θυμάμαι σαν σήμερα το πολιτισμικό σοκ που δέχτηκα από τον βάρβαρο (κατά το βαρ βαρ) στα παιδικά μου μάτια επαναπατρισμό. Μιλούσα μια άγνωστη γλώσσα που δεν γνώριζε κανείς, είχα μάθει αλλιώς, ήξερα αλλιώς, και το μόνο που ήθελα ήταν να γυρίσω πίσω, στο σπίτι μου, και όχι σε μια Ελλάδα άγνωστη και ξένη.
Όμως η ξένη ήμουν τώρα εγώ και η ασφάλεια που αισθανόμουν εκεί, πίσω, από τότε που γεννήθηκα, είχε χαθεί για πάντα.

Φυσικά, τα χρόνια πέρασαν, εγκλιματίστηκα μεν εξ' ανάγκης, προσαρμόστηκα, συμβιβάστηκα, η αλήθεια όμως παραμένει ότι αυτή η χώρα στην οποία με έφεραν κουβαλητή για τους όποιους λόγους τους, δεν είμαι εγώ. Την Ελλάδα του πολιτισμού και των τεχνών, την έμαθα, τη μελέτησα και τη λάτρεψα, η Ελλάδα όμως της πραγματικότητας του σήμερα, δεν με εξέφρασε ποτέ στο ελάχιστο, δεν άντεχα την αναρχία της, ούτε και την αντέχω. Και κάθε φορά που συμβαίνει κάτι μεγάλο και σοβαρό, όπως οι άνθρωποι που κάηκαν ζωντανοί μέσα σχεδόν στην Αθήνα!!!!, στη Ραφήνα, στο Μάτι, στο Νέο Βουτζά, την Κινέτα και τώρα στους Αγίους Θεοδώρους, που πάλι δεν φταίει κανείς, όπως ακριβώς πνίγηκαν άλλοι τόσοι στη Μάνδρα!!!! τον χειμώνα από ευθυνο-ανεύθυνους για μία ακόμη φορά, όπως τόσα και τόσα πράγματα που με ανάγκαζαν να δέχομαι την ελληνική πραγματικότητα έτσι όπως είναι, και να νιώθω όλο και πιο μικρή, πιο ανασφαλής, πιο ανίσχυρη να κάνω το οτιδήποτε για να σώσω, δεν ξέρω, αξιοπρέπεια, τιμή, το σπίτι μου το ίδιο, την οικογένειά μου, πάντα θα φταίει κάτι μέσα στα μύχια της καρδιάς μου, ότι ο μικρόκοσμος αυτός που λέγεται Ελλάδα, δεν είναι για μένα ο σωστός και αυτό το κάτι που έχει σαπίσει εδώ και καιρό, προσωπικά, μου προκαλεί αναγούλα και τάση για εμετό.

Αυτά τα δύο εικοσιτετράωρα του τρόμου χάθηκαν 80 και ζωές μέχρι τώρα που μιλάμε, όμως να είστε σίγουροι ότι και πάλι στην Ελλάδα του σήμερα δεν θα φταίει κανείς. Θα φταίει ο αέρας που είναι δυνατός, τα ρέματα που είναι μπαζωμένα, τα παράνομα αυθαίρετα που νομιμοποιούνται εγκληματικά και κατά συρροήν, το θράσος των αρχών, η αυθαιρεσία του κόσμου, η ασυδοσία των βολεψιματιών, η έλλειψη του περιβάλλοντος, η ανηθικότητα των ανθρώπων, ο ωχαδελφισμός του γείτονα, η αδιαφορία του συνανθρώπου, η ασχήμια των πόλεων, η κακογουστιά των εξοχικών, η αναρχία των δρόμων, οι αρμόδιοι  που ποτέ δεν φταίνε για τίποτα, η βρωμιά που κατακλύζει την Ελλάδα, το μικροσυμφέρον των παρτάκηδων, το σύστημα που δεν υπάρχει, η οργάνωση που δεν λειτουργεί, οι καταστροφές που συνεχίζονται, οι άνθρωποι που χάνονται, τόσα, τόσα, τόσα! από το πιο μικρό ως το πιο τραγικό, κάθε φορά που κάποιος προσπαθεί να δικαιολογηθεί ότι έλα μωρέ, όλα καλά, το κουκουλώνουμε και πάμε παρακάτω και γίνεται τρόπος ζωής, και παγιώνεται, γιατί αυτή είναι η σύγχρονη Ελλάδα -που ποτέ δεν θέλησα αυθής εξαρχής για να ξεκινήσω κιόλας,- και έτσι την αγαπάτε όλοι εσείς οι Ελληνάρες/ Ελληναράδες και τη γουστάρετε και ό,τι θέλετε κάνετε και θα συνεχίσετε να κάνετε και μαγκιά σας, κι ας αφανίζονται ζωές στο μεταξύ σαν τα κοτόπουλα το ένα μετά το άλλο, κι ας καταστρέφονται σπίτια και περιουσίες, κι ας χάνεται το περιβάλλον που μας γέννησε και μας θρέφει, και τόσα άλλα που δεν έχουν τελειωμό, εγώ θα παραμένω ξένη, σε έναν τόπο ξένο, που δεν (ανα)γνωρίζω πια...



------
(οι φωτογραφίες είναι από εδώ και εδώ.)

Τετάρτη, 20 Ιουνίου 2018

"...και ο Θεός έπλασε τη γυναίκα"


Είμαστε στο πρώτο βιβλίο της Αγίας Γραφής που φέρει τον τίτλο "Γένεση", στο σημείο που ο Θεός έχει πλάσει τον Αδάμ, του έχει χαρίσει έναν παραδεισένιο κόσμο γεμάτο ομορφιά και αρμονία με πουλάκια που κελαηδούν και κελαριστά νερά, καθώς κι έναν κήπο στα ανατολικά της Εδέμ που τον πρόσεξε ιδιαίτερα, για να στεγάσει το αγαπημένο του δημιούργημα, τον Αδάμ, να τον χαρεί και να τον φροντίζει. Κι εκεί που θαρρείς πως όλα είναι ειδυλλιακά και ωραία, ο Θεός λέει το εξής: "Δεν είναι καλό ο άνθρωπος να είναι μόνος του. Θα κάνω σ' αυτόν έναν σύντροφο όμοιο μ' αυτόν." (Γέν. 2:18) Και έπλασε τη γυναίκα.

Ας μοιραστώ όμως μαζί σας αυτά που παρατηρώ στο κείμενο. Τον Αδάμ τον έφτιαξε από πηλό που κατασκεύασε ο ίδιος ο Θεός. Ο Θεός έφτυσε στο χώμα, έφτιαξε τον πηλό, έπλασε τον Αδάμ καθ' εικόνα και ομοίωση (τι σημαίνει αυτό; Ότι εμφανισιακά και ως στοιχεία που μας ορίζουν είμαστε το ίδιο με τον δημιουργό μας!) και μετά εμφύσησε πνοή μέσα στα ρουθούνια του Αδάμ και του έδωσε ζωή. Παρατήρηση εδώ, ότι πνοή από την πνοή του Θεού δεν διαπερνούσε κανένα άλλο ζωντανό είδος πάνω στον πλανήτη, αφού για τα υπόλοιπα είδη είχε δώσει απλά προφορική εντολή. "Να γίνει αυτό" και γινόταν.

Με τη δημιουργία της Εύας, η διαδικασία διαφέρει. Ενώ θα περίμενε κανείς να κάνει το ίδιο και για την κατασκευή της γυναίκας, αντί αυτού βύθισε τον Αδάμ σε βαθύ ύπνο, πήρε ένα από τα πλευρά του και από αυτό το πλευρό κατασκεύασε την πρώτη γυναίκα και την έφερε στον Αδάμ. Εδώ είναι που λέει το κείμενο: "Γι' αυτό ο άνθρωπος θα αφήσει τον πατέρα του και τη μητέρα του, και θα προσκολληθεί στη γυναίκα του. Και θα είναι οι δύο σε μία σάρκα." (Γέν. 2:24)

Βλέπουμε λοιπόν ότι, όχι μόνο διέφερε η δημιουργία του ανθρώπου από αυτή των λοιπών ζωντανών οργανισμών, διαφέρει και ο τρόπος δημιουργίας του άνδρα από τη γυναίκα. Γιατί, το εύλογο θα ήταν να επαναλάβει ό,τι είχε κάνει με τον Αδάμ άλλη μία φορά, αφού ήταν και δοκιμασμένη η συνταγή, και να έχει ξεμπερδέψει. Αντ' αυτού όμως, ξεκινάει μια ολοκαίνουργια διαδικασία, χρονοβόρα, λεπτεπίλεπτη και με ρίσκο να χαλάσει το πρώτο μοντέλο που είχε κατασκευάσει, γιατί του αφαιρεί το ένα πλευρό! Το είχε ανάγκη; Όχι, βέβαια! Τότε γιατί το έκανε με αυτό τον τρόπο;

Ας το δούμε με σημερινά δεδομένα. Κατ' αρχάς το σημείο που λέει "βύθισε τον Αδάμ σε βαθύ ύπνο" εύκολα παραπέμπει σε αναισθησία. Βασικά, αυτό που λέει το κείμενο είναι ότι ο Θεός έκανε στην ουσία μία χειρουργική επέμβαση! Προκάλεσε αναισθησία και αφαίρεσε ένα πλευρό, ένα οστό δηλαδή, από τον σκελετό του Αδάμ.

Επίσης, ένα άλλο ερώτημα: Γιατί το πλευρό; Γιατί να μην πάρει ένα μέρος του εγκεφάλου ή της καρδιάς, που έχουν και μεγαλύτερο συμβολικό χαρακτήρα, παρά διαλέγει ένα εντελώς αδιάφορο και ασήμαντο μέρος του ανθρώπινου σώματος, όπως ένα απλό, ταπεινό παΐδι; Η σύγχρονη βιοϊατρική δίνει μια απάντηση ως προς αυτό. Μελέτες χρόνων έχουν φτάσει στο συμπέρασμα ότι από τα 206 οστά του ανθρώπινου οργανισμού, μόνο ένα μπορεί να παράξει τα απαραίτητα βλαστοκύτταρα που χρειάζονται ώστε να επανέλθει στην αρχική του κατάσταση σε περίπτωση αλλοίωσης για οποιονδήποτε λόγο, από ατύχημα π.χ.. Μαντέψτε ποιο είναι αυτό. Καλά το μαντέψατε: το πλευρικό οστό!!!

Αν λοιπόν όλα αυτά για το οποία μιλάμε είναι κύημα της φαντασίας του Μωυσή (αυτός είναι ο συγγραφέας της Γένεσης), πώς γίνεται να ξέρει πράγματα όπως η αναισθησία, η χειρουργική επέμβαση, η δυνατότητα ανάπλασης του μοναδικού από τα οστά του ανθρώπινου οργανισμού και να διαλέγει αυτό!, πράγματα που στην εποχή του δεν υπήρχαν ούτε καν σαν ιδέα; Είναι πολλά για να είναι συμπτώσεις, πόσο μάλλον όταν αφορά ένα κείμενο που γράφτηκε το 1513 προ Χριστού.

Ας πάμε όμως και ένα βήμα πιο κάτω. Ποια ανθρώπινη σχέση σε επίπεδο σύνδεσης, δεσμού δηλαδή, είναι ισχυρότερη όλων; Η σχέση μητέρας και παιδιού. Η σύγχρονη επιστήμη αποδίδει αυτή την ανεξήγητη δύναμη στο γεγονός ότι ο ένας οργανισμός δημιουργήθηκε μέσω του άλλου. Τα δύο σώματα δηλαδή, της μητέρας με το παιδί της, δεν μοιράζονται μόνο αφηρημένη αγάπη που ενώνει, αλλά και κυριολεκτική, οργανική ένωση, αφού ο ένας είναι μέρος του άλλου.

Με το να δημιουργήσει λοιπόν ο Θεός ένα σώμα μέσα από το άλλο, τι επιτυγχάνει; Αυτή τη σύνδεση! "Και οι δύο έσονται εις σάρκα μία"!!! Κυριολεκτικά!!

Ο συνδετικός κρίκος, βέβαια, για να γίνει αυτό, είναι ο Θεός. Ο Θεός είναι αυτός που ενώνει τον άνδρα με τη γυναίκα, ώστε να γίνουν σάρκα μία. Και πώς γίνεται αυτό; Μέσα από το μυστήριο του γάμου, του ευλογημένου από τον Θεό. Αν προσέξει κανείς την περιγραφή της δημιουργίας του κόσμου, κάθε φορά που ο Θεός ολοκληρώνει μια δημιουργία, το ιερό κείμενο λέει ότι τα ευλογεί. "Και δημιούργησε ο Θεός τα μεγάλα κήτη, και κάθε έμψυχο που κινείται, τα οποία γέννησαν με αφθονία τα νερά σύμφωνα με το είδος τους, και κάθε πουλί φτερωτό σύμφωνα με το είδος του. Και ο Θεός είδε ότι ήταν καλό. Και ο Θεός τα ευλόγησε λέγοντας: Αυξάνεστε και πληθύνεστε, και γεμίστε τα νερά μέσα στις θάλασσες. και τα πουλιά ας πληθύνονται επάνω στη γη." (Γέν. 1: 21-22)

Αυτό στον Αδάμ όμως, το έκανε αφού δημιούργησε και την Εύα και την έδωσε για γυναίκα του. "Αρσενικό και θηλυκό τους δημιούργησε και τους ευλόγησε ο Θεός. και είπε σ' αυτούς ο Θεός. Αυξάνεστε και πληθύνεστε και γεμίστε τη γη και κυριεύστε την, και εξουσιάζετε επάνω στα ψάρια της θάλασσας και επάνω στα πουλιά του ουρανού και επάνω σε κάθε ζώο που κινείται επάνω στη γη." (Γέν. 1: 27-28)

Ευλογεί και τους δύο μαζί σαν ζευγάρι και δίνει και στους δύο το δικαίωμα να εξουσιάζουν από κοινού το περιβάλλον που δημιούργησε για αυτούς. Αν αυτό δεν είναι ο απόλυτος ορισμός της ισότητας, τότε ποιο είναι; Αυτό το αναφέρω γιατί υπάρχει και αυτή η άποψη σήμερα, ότι ο Θεός θέλει την γυναίκα υπό και ότι θα πρέπει να φοβάται τον άντρα (της) και να υποτάσσεται σε αυτόν. Ισχύουν και αυτά, όχι όμως ακριβώς έτσι. Θα τα αναλύσουμε όταν θα φτάσουμε κι εκεί. Προς το παρόν όμως, μπορούμε να πούμε ότι, βάση του κειμένου που εξετάζουμε τώρα, βλέπουμε έναν Θεό δίκαιο, που αγαπάει εξ' ίσου (αν όχι περισσότερο) τη γυναίκα, όπως βεβαίως και τον άνδρα. Μια απόλυτη ισορροπία επικρατεί στην πλάση που ο Θεός δημιούργησε. Τα πάντα λειτουργούν με δικαιοσύνη και αλληλοσεβασμό και όλα μαζί δοξολογούν τον Θεό και δημιουργό τους.

Όλα αυτά θα αλλάξουν με την πτώση του ανθρώπου και την πρώτη εμφάνιση του πειρασμού, δηλαδή της αμαρτίας. Αυτά όμως θα τα δούμε στη συνέχεια.

***

Δεν ξέρω αν σας αρέσει ο τρόπος που προσεγγίζω το ιερό κείμενο, αν μπορείτε να με ακολουθήσετε στο ξεδίπλωμα της σκέψης μου. Ο σκοπός μου είναι να μοιραστώ μαζί σας πράγματα που μαθαίνω και εγώ όσο προχωράω στη μελέτη μου της Αγίας Γραφής. Βήμα βήμα τη φορά, κομμάτι κομμάτι. Σίγουρα δεν είμαι ειδικός. Αυτό που κάνω είναι να προσεγγίζω το κείμενο με απόλυτο σεβασμό και αγάπη, να διαβάζω προσεχτικά, να προσπαθώ να φωτίσω τις λέξεις, να κρατάω σημειώσεις από αυτά που παρατηρώ, να κάνω έρευνα ό,που χρειάζεται και όλη αυτή τη δουλειά να την καταθέτω εδώ.

Αλλά και για τον τρόπο που διαβάζω την Αγία Γραφή θα μιλήσω κάποια στιγμή εκτενέστερα, για να δώσω ιδέες και έμπνευση σε όποιον πιστεύει ότι αξίζει τον κόπο να ασχοληθεί. Για μένα, δε νομίζω ότι υπάρχει κάτι σημαντικότερο από αυτό. Από τότε που ξεκίνησα αυτό το οδοιπορικό, όλες οι υπόλοιπες ενασχολήσεις με τα κοσμικά και τα εφήμερα, έχασαν τη λάμψη τους. Ακόμα και η θεματολογία του ιστολογίου μου, μου φάνηκε τόσο αδιάφορη που με έκανε να αναρωτιέμαι γιατί χάλασα τόσο χρόνο πάνω σε τόσο ασήμαντα πράγματα. Σκεφτόμουν μάλιστα σοβαρά να το καταργήσω τελείως και να ξεκινήσω από την αρχή. Βλέπετε στο μυαλό μου είχε ήδη αρχίσει να γεννιέται αυτό το κομμάτι, αυτή η στροφή στην ενασχόληση με τα θεολογικά, συγκεκριμένα, με τα Βιβλικά.

Μετά, όμως, σκέφτηκα πως όλα αυτά τα ασήμαντα είναι που με έφεραν εδώ, σε αυτό το σημείο, κι αυτό τα κάνει εξίσου σημαντικά. Έπαιξαν τον ρόλο τους, είχαν κάποιον έργο να επιτελέσουν, κάποιον σκοπό, όπως όλα εξάλλου, και ο σκοπός τους πλέον ολοκληρώθηκε: Είμαι εδώ!

Το ξέρω ότι η θεματική ξενίζει, σίγουρα έχουν φύγει πολλοί αναγνώστες, όμως δε στενοχωριέμαι. Εγώ γράφω γι' αυτούς που έχουν μείνει. Και για μένα, βέβαια, αφού και εγώ μαθαίνω μέσα από αυτή τη διαδικασία. Και, φυσικά, γι' αυτούς που θα 'ρθουν. Έτσι, αποφάσισα να συνεχίσω στο υπάρχον blog με λίγες αλλαγές που θεώρησα απαραίτητες, ώστε να φαίνεται και ολόκληρη η διαδρομή μου, από εκεί που ήμουν ως εκεί που θέλω να καταλήξω.

Σας ευχαριστώ για την υπομονή σας.

Με αγάπη,

Εύα 💗